مهارتهاى زندگى (۲) چگونگى رويارويى با زلزله نحوه عملكرد شما پس از پايان زلزله > براى خارج شدن از شهر عجله نكنيد. فراموش نكنيد كه هر اتفاقى هم افتاده باشد، شما پس از سه روز مى توانيد به راحتى از شهر خارج شويد، در صورتى كه در روز اول احتمال گم شدن اعضاى خانواده شما و نيز تعرض به نواميس توسط اشرار حاشيه نشين بسيار زياد است. بنابراين ابتدا هرآنچه مورد نياز شماست را از زير آوار خارج كنيد و با استفاده از حمايت همسايه هاى خود هسته امنى براى كل اهالى محل به وجود آوريد و منتظر بمانيد تا نيروهاى انتظامى در شهر مستقر گردند. > براى اينكه ماشين شما را سرقت نكنند (احتمالاً پس از زلزله با زورگيرى هم روبرو خواهيد شد) ماشين را در منزل پنچر كنيد و يا با برداشتن قطعه مهمى از آن همچون چكش برق و يا دو حلقه لاستيك، آن را در برابر سرقت بيمه كنيد تا در زمان لازم بتوانيد خود از آن استفاده كنيد. > فراموش نكنيد پس از زلزله آنچه بيشترين كمك را به شما مى كند، پول شما نيست. اعتماد به نفس و روابط انسانى شخص شما مى باشد. بنابراين بر روى اين ثروت هم سرمايه گذارى كنيد. با همسايه هايتان روابط بهتر و بيشترى داشته باشيد و براى زمان بحران دوستانى براى خود دست و پا كنيد! حالت دوم: ساختمان مسكونى شما در برابر زلزله مقاومت نكرده است و شما در زير آوار گرفتار شده ايد. اولاً به جاى آنكه از همان اول شروع به فرياد زدن بكنيد، ببينيد در چه وضعيت هستيد، آيا هوا براى تنفس شما به مقدار كافى وجود دارد؟ در تاريكى مطلق در زير آوار از صدا زدن به آرامى يا سوت زدن و انعكاس صدا حجم فضا برايتان مشخص خواهد شد. اگر حجم هواى شما كم است، جداً از سر و صداى بى خود و ايجاد هيجان مضاعف خوددارى كنيد. هيجان شديد، حركت سريع و فرياد زدن به سرعت اكسيژن شما را به پايان مى برد. به دقت گوش بدهيد تا صداهاى پيرامون شما به شما اعلام كند كه كسى در نزديكى شما بر روى آوار حركت مى كند. اكنون اگر مى توانيد فرياد بزنيد، اما توجه كنيد فرياد پى در پى و با شدت بالا صدا و قدرت حنجره شما را تحليل مى برد، پس با دقت عمل كنيد. به قول راننده كاميونها (تند نرو، التماس نكن) اگر امكان فرياد زدن بنا بر هر دليلى ندارى، مى توانيد با سوت زدن كمك بخواهيد و اگر امكان آن را هم نداريد، از روش ضربه زدن استفاده كنيد، دستان و پاها را در صورت امكان به اشياى كنارشان به شرط عدم ريزش بيشتر آوار، بزنيد. اين صداها به شرط سكوت در بيرون قابل شنيدن هستند، پس دقت كنيد صداهاى آرام شما را درصورتى خواهند شنيد كه شما را توسط ابزار زنده يابى پيدا كرده باشند، و الا در شلوغى و ازدحام از صداهاى آرام، كارى برنمى آيد، پس بهتر است در زمان سكوت در خارج از ضربه هاى آرام كمك بگيريد. البته زمان آرامش بيرون نشان دهنده رسيدن شب است و اين زمانى است كه گروههاى زنده ياب در سكوت شب با روش اعلام حضور به مدت يك دقيقه و سكوت پس از ندا به مدت چهار دقيقه به دنبال علايمى همچون صداهاى ضربه اى و ناله ها هستند. البته اگر دوره هاى زنده يابى در شب موج پيشرو، جمعيت كاهش خطرات زلزله ايران را ديده باشند. حفظ روحيه و تقويت آن ۱ـ دعا و ذكر اسماء الهى ۲ـ به ياد آوردن خاطرات خوب زندگى از كودكى تا بزرگى هم زمان را مى كشد و هم تو را به استقامت بيشترى براى تجربه هاى زيباى بعدى وادار مى سازد. ۳ـ در ارمنستان شوروى پدرى به پسر ده ساله اش قول داده بود كه هميشه به كمك او بيايد و در بدترين شرايط او را نجات دهد. اين قول، آنچنان ايمانى در كودك به وجود آورده بود كه همكلاسى هايش را هم در زير آوار دلدارى مى داد كه پدرم ما را نجات مى دهد. او به من قول داده و حتماً خواهد آمد و البته آن پدر به تنهايى و پس از يك روز با صرف شش ساعت آواربردارى از روى كلاس پسرش، او را به همراه دوستانش نجات مى دهد. شما هم اين كار را مى توانيد تجربه كنيد، حتى با بچه هاى گروه امداد و نجات خودتان به يكديگر قول دهيد كه پس از زلزله زنده و يا مرده همديگر را قبل از خروج از شهر بيرون بياوريد. ممكن است مكانى كه شما در آن گير افتاده ايد، فضاى داراى حجم مناسبى باشد، مثلاً در زير يك قطعه سقف بتنى گير افتاده باشيد يا در زير يك تخت فلزى و يا مشابه آن. شما مى توانيد از هر سه روش تقاضاى امدادى كه قبلاً شرح آن آمد استفاده كنيد، اما يك نكته را فراموش نكنيد، همين كه خداوند شما را در زير يك سقف بتنى با فضاى قابل توجه قرار داده، يعنى لطف الهى نصيب شما شده است و امكان نجات شما درصد بالايى را پيدا كرده است. بنابراين اول خدا را شكر كنيد و بعد قدر اين لطف را با رعايت نكات زير بدانيد. من قول مى دهم اگر شما تا روز سوم زنده بمانيد، موج پيشرو شما را پيدا خواهد كرد. نحوه عملكرد شما در لحظه نياز به امداد ۱ـ از انجام حركتهايى كه موجب ريزش آوار مى شود، خوددارى كنيد. اگر در زير آوار سنگين باشيد كه مطمئناً كارى بيهوده است و اگر در سطح باشيد، مى توانيد پس از دو روز كه نا اميد از كمك شده ايد، ريسك اين كار كه بسيار بالاست را قبول كنيد. ۲ـ از اكسيژن موجود با پايين آوردن حركت و آرامش بخشيدن به خود حداكثر استفاده را ببريد. ۳ـ بيشتر گوش دهيد و كمتر صدا كنيد و تا صداى مثبتى از بيرون نشنيديد، از سر و صداى بيجا خوددارى كنيد، چون شما حداقل تا سه روز بر اثر تشنگى نخواهيد مرد و تا هفت روز غذا نخوردن را مى توانيد با هوشيارى تحمل كنيد. ۴ـ حركت بيجا موجب تعرق و از دست دادن آب بدن مى شود، پس مواظب باشيد. ۵ـ اگر در فضاى پيرامونتان مكانى را امنتر از بقيه جاها مى بينيد، سرتان را در آن محل قرار دهيد و يا حداقل سرتان را به سمت شكم برده و به صورت جنين قرار بگيريد. اين حالت امكان محافظت از سر شما را بيشتر مى كند. توجه داشته باشيد با توجه به ازدحام تماشاچيان عمليات امداد و نجات كه متأسفانه بر روى آوار به تماشا مى ايستند، امكان ريزش مجدد بر روى شما هميشه هست. ۶ـ وقتى قرار است در شرايط سخت زنده بمانيد، بدانيد اگر نكته اى موجب آزار و در نتيجه عصبى شدن شما بشود، مطمئن باشيد به سرعت به مرز نا اميدى و رها كردن مقاومت مى رويد، اين را گفتم تا به عرق سوز شدن بدنتان و نيز التهاب پوستتان بر اثر تماس با ادرارتان توجه كافى كنيد، اين مشكلات به طور غير مستقيم بر سرنوشت شما تأثير مى گذارند. ۷ـ به رطوبت خاكهاى اطرافتان دقت كنيد، احتمال شكستگى لوله هاى آب منزلتان همواره وجود دارد. اگر به جريان آبى دسترسى پيدا كرديد، بدون هيچ شكى تا آنجا كه امكان دارد، آب بنوشيد، چون آبهاى لوله هاى آب به سرعت با توجه به شكستگى هاى لوله در سطح شهر به پايان خواهد رسيد. منبع: جمعيت كاهش خطرات زلزله ايران روزنامه ایران ۲۷ خرداد ۱۳۸۳ صفحه ویژه